İSTİHBARAT YÖNTEMLERİ DOSYASI /// İbrahim Karataş : Açık kaynak istihbaratı OSINT


İbrahim Karataş : Açık kaynak istihbaratı OSINT

02 Mayıs 2022

A

İletişim: ibratas

Teknolojinin gelişmesi (bilhassa internetin) istihbaratı kolay bir aktivite haline getiriyor. Dahası, sadece istihbarattan sorumlu kurumlar değil, internete meraklı herkes birer istihbaratçıya dönüşebiliyor. Tabii internetten bilgi toplayanın kimin için bilgi topladığı da önemli. İnternetteki bilgiye siz ulaşabildiğiniz gibi size düşman bir ülke veya terör örgütünün yanlıları da aynı bilgilere ulaşabiliyor.

Açık kaynaklardan bilgi toplamak için OSINT (Open Source Intelligence) diye bir tabir kullanılıyor. Bilgiler gazetelerden, sosyal medyadaki yazı ve videolardan, haritalardan vs. elde ediliyor. Örneğin internette birkaç gün arayla çekilen uydu fotoğrafları karşılaştırılarak zemin üzerindeki değişiklik görülebiliyor (bkz. Planet.com). Veyahut uçakların kalkış ve varış rotaları, kalkış saatleri, uçak tipi vs. öğrenilebiliyor (bkz. Flightradar24.com).

Masumca hazırlanan bu sitelerdeki bilgilerin savaş esnasındaki önemi Rusya’nın Ukrayna’ya saldırmasıyla ortaya çıktı. Birçok OSINT meraklısı kişi, Rus ordusundaki hareketliliği görerek Rusların eninde sonunda saldıracağını söylemişti. Mesela 22 yaşındaki İsviçreli Benjamin Bittet, Rusların Ukrayna sınırına 50 km uzaktaki terk edilmiş bir üsse birkaç yüz tank yığdığını herkesten önce fark etmişti. Tankların bir süre sonra üssü terk ettiğini görünce Rusların kesin saldıracağını söyleyen de oydu. Oysa ki kendi ülkesinin istihbaratı ve birçok Avrupa ülkesi Rusların saldırmayacağını düşünüyordu.

Bir örnek daha verelim. Twitter’da bir OSINT hesabı Çorlu üzerinde test amaçlı olarak uçan yeni üretim Bayraktarların kodlarının Ocak ayında 200’lerde, Nisan’da ise 300’lere geçtiğini görünce üretilen toplam Bayraktar sayısının 300’ü aştığını görüyor. Birkaç aylık farkın 61 olduğunu da fark ediyor ve son 4 ayda bu adette Bayraktar SİHA’sı üretildiğini ortaya çıkarıyor.

Başka bir hesap Kiev ile Sudan’ın başkenti Hartum arasında çok sayıda uçak seferi yapıldığını fark ediyor. Bir diğer hesap Japonya’dan Avrupa’ya Ukrayna için askeri sevkıyat yapıldığını görüyor. Bunun gibi daha çok birçok dikkatli hesap yeryüzünde ne olup bittiğini açık kaynaklardan görüp paylaşıyor. Ayrıca bu tür hesaplar askerlerin olduğu bir videoya bakarak haritadan konumunu bulup paylaşabiliyorlar. Ukraynalı yetkililer OSINT hesaplarından çokça istifade ettiklerini ve bu sayede çok sayıda pusu attıklarını söylüyorlar.

İnternetin/iletişimin yaygınlaşması dünyayı küçültüyor diyoruz ya. İşte bu küçülme orduları gözetlemek için de geçerli. Artık her yerde bir gözünüz var ve o göze hacimce büyük her şey takılabiliyor. Hele ki ordu konvoylarının gözden kaybolmasının imkânı bulunmuyor. İstihbarat teşkilatları bu durumu iyi bildikleri için kendi içlerinde sadece açık kaynaklardan istihbarat toplayan birimler kurmuş durumdalar. Şüphesiz ki terör örgütleri ve sempatizanları da OSINT’ten istifade ediyorlardır. Çünkü kaynaklara erişmek için bir cep telefonunuzun olması yeterli.

Ordular elbette ki internete ve OSINT meraklılarına yenilmezler ama büyük zarar görecekleri muhakkaktır. Şu anda Rusya bunun acısını çekiyor. Aslında Rusya bilgi savaşlarını en iyi yürüten ülkelerden biri. Hatta klasik savaş kadar önem verdikleri söylenir. Ancak onlar bile OSINT hesaplarının hışmına uğradılar.

Bu arada OSINT üzerine eğitim veren kursların da olduğunu hatırlatmış olalım. Eğitim önemli çünkü bazen karşı taraf yanlış fotoğraf ya da konumlarla sizi aldatabiliyor. Eğitimler en azından kirli bilgi içindeki temiz olanını ayrıştırmak bağlamında önemlidirler. Bu devirde internetteki bilgiyi ihmal eden ordular büyük yanlış yaparlar. İnternette devriye atıp bilgi toplayan OSINT meraklıları ve topladıkları bilgiler yabana atılır gibi değil. İhmal eden kaybeder.

İnceleyeceğiz ...

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s